Szybko, łatwo, bez spiny – właśnie tak robimy dania jednogarnkowe. To najlepszy wybór na późnojesienny lub zimowy obiad, rozgrzewający, sycący, a do tego super zdrowy, bo w pełni roślinny. Przygotujcie duży garnek albo patelnię. Zaczynamy!

KUCHNIA ROŚLINNA – DLA WSZYSTKICH

Na start ważna informacja: nie trzeba być wege, żeby lubić jarskie potrawy. Dlatego nawet jeżeli na co dzień jecie mięso, nie wyłączajcie komputerów, nie regulujcie odbiorników, tylko spróbujcie z nami czegoś nowego, w pełni roślinnego i pysznego. Kto wie, może przekonacie się do wege kuchni i postanowicie ograniczyć mięso w swoim jesiennym jadłospisie? Na pewno warto to zrobić – nie tylko dla smaku, ale też dla dobrego samopoczucia i lepszej kondycji. Z wielu badań, w tym na przykład tych przeprowadzonych przez Światową Organizację Zdrowia (WHO, ang. World Health Organisation), wynika bowiem, że mięso, zwłaszcza czerwone lub wysokoprzetworzone, znacząco zwiększa ryzyko choroby niedokrwiennej serca, jego niewydolności, udaru mózgu, nowotworów oraz cukrzycy. Z kolei dieta bazująca głównie lub w całości na warzywach i owocach takie ryzyko ogranicza. Ma też wiele innych plusów.

W raporcie przygotowanym na zlecenie Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ, ang. United Nations) przeczytamy między innymi, że dieta roślinna jest ważnym narzędziem w walce z globalnym ociepleniem, pomaga ograniczać emisję szkodliwych gazów, zapobiegać ubożeniu środowiska naturalnego, ograniczać zużycie wody, paliwa, energii elektrycznej oraz innych cennych zasobów. Może też być stosowana przez każdą zdrową osobę – w tym niemowlęta, małe dzieci, matki karmiące, kobiety w ciąży, seniorów i sportowców.

Jej siła leży w naturalnej mocy warzyw i owoców. To właśnie one są najlepszym źródłem witamin i minerałów. Dla przykładu: pomidory aż po skórkę wypełnia działający antyoksydacyjnie likopen. Marchew jest bogata w beta-karoten. Zawarte w papryce luteina i zeaksantyna chronią oczy przed zwyrodnieniami związanymi z wiekiem. Jarmuż dostarczy nam solidnej dawki żelaza, cukinia – potasu, a dynia – cynku. Jeszcze więcej cennych składników odżywczych, w tym między innymi witamin A, C i E, witamin z grupy B, przeciwutleniaczy, folianów oraz soli mineralnych, znajdziemy w selerze naciowym. Za ich sprawą nasze warzywo do zadań specjalnych przywraca równowagę kwasowo-zasadową organizmu, detoksykuje i oczyszcza. Wspomaga również procesy krwiotwotworzenia, syntezy kwasów nukleinowych oraz wzrostu komórek. Jakby tego było mało – smakuje wprost wyśmienicie, lekko pikantnie, z charakterem. Zobaczcie, jak łączymy go z innymi warzywami w naszych przepisach na proste, jesienne dania jednogarnkowe.

 

GULASZ, CZYLI NAJBARDZIEJ KLASYCZNE DANIE JEDNOGARNKOWE

Pochodzi z Węgier, ale jest dobrze znany we wszystkich krajach Europy Centralnej. Gulasz, bo to o nim mowa, wywodzi się w prostej linii od pożywnej, gęstej i rozgrzewającej kuchni pasterskiej. Tradycyjnie przygotowywało się go na bazie smalcu, cebuli, mięsa i warzyw korzeniowych, a doprawiało kminem oraz majerankiem. Ta podstawowa wersja miała oczywiście wiele wariacji, w zależności od regionu, pory roku, dostępności składników czy po prostu gustu kucharza. W ten sposób do garnka mogły też trafić na przykład ziemniaki, papryka, kiszona kapusta, grzyby albo kwaśna śmietana.

My przygotowaliśmy dla was aż trzy różne przepisy na gulasz, każdy równie pyszny. Pierwszy jest wegetariańską wariacją na temat klasycznego węgierskiego gulaszu. Dominują w nim porządnie zarumienione, głębokie w smaku warzywa korzeniowe, podkreślone pikanterią selera naciowego. Potrawę w jedną spójną całość spaja dodatek wytrawnego, czerwonego wina. W drugim przepisie do gulaszu dorzucamy mięsiste bakłażany. Trzeci to całe bogactwo składników: seler naciowy, cukinia, papryka, pomidory, pieczarki, do tego groszek, fasolka i ciecierzyca. Taki miks roślin strączkowych dodaje gulaszowi ciężaru i wartości odżywczych. Rośliny strączkowe są jednym z najlepszych źródeł białka o wysokiej wartości biologicznej. Dostarczają nam również błonnika pokarmowego, witamin z grupy B, żelaza, fosforu oraz wapnia. Dzięki temu mogą być dobrą alternatywą dla produktów i potraw mięsnych. Gulasz na bazie strączków będzie doskonale smakował zarówno sam w sobie, jak też z dodatkiem ciemnego, razowego pieczywa, pełnoziarnistego ryżu czy kaszy.

NIE DAJ SOBIE W KASZĘ DMUCHAĆ I ZJEDZ KASZOTTO

Skoro o kaszy mowa – warto wiedzieć, że jest źródłem białka o niskim stężeniu aminokwasów. Takie białko pomaga obniżać poziom złego cholesterolu we krwi i zapobiega rozwojowi nowotworów jelita grubego. Kasza to również dwa rodzaje błonnika: pierwszy – nierozpuszczalny – zmniejsza ryzyko zachorowania na chorobę niedokrwienną serca, drugi – rozpuszczalny – wiąże wodę, reguluje wtórne kwasy żółciowe, pobudza perystaltykę jelit. Na tym oczywiście nie koniec. W kaszy jęczmiennej znajdziemy dodatkowo selen i witaminę E. Kasza jaglana jest bogata w krzem, który korzystnie wpływa na zdrowie naszych kości, stawów i paznokci. Kasza gryczana wspiera układ krwionośny. Bulgur pomaga w walce z anemią. Kuskus dodaje energii. Komosa ryżowa ma właściwości antyoksydacyjne, przeciwalergiczne i przeciwzapalne.

Kasza może być nie tylko świetnym dodatkiem, ale i podstawą dań jednogarnkowych, zwłaszcza w połączeniu z jesiennymi grzybami. Ich sucha masa to głównie białko, dlatego czasami nazywa się je „leśnym mięsem”. Są niskokaloryczne, zawierają dużo błonnika, beta-glukanu, polifenoli oraz witamin z grupy B. Badania dowodzą, że włączenie grzybów do diety pozytywnie wpływa na absorpcję złego cholesterolu, budowanie długotrwałej odporności i spowolnienie procesów starzenia się organizmu.

 W polskiej kuchni od dawna znane jest połączenie kaszy i grzybów. Razem je pieczono, prażono, gotowano, okraszano olejem lub masłem, podawano z serem, rodzynkami albo śliwkami. Bazując na tych tradycyjnych recepturach, opracowaliśmy dla was pyszny przepis na grzybowe kaszotto, czyli jednogarnkowe danie z kaszą jęczmienną, pieczarkami, selerem naciowym oraz suszonymi śliwkami. Za sprawą tych ostatnich danie jest bardzo wytrawne w smaku, lekko wędzone, aromatyczne. Patent na połączenie grzybów, kaszy i sera wykorzystujemy z kolei w przepisie na zimową kaszę bulgur. Ostry, trochę maślany parmezan doskonale komponuje się tutaj z lekko orzechowym bulgurem, pieprznym selerem naciowym i mięsistymi leśnymi grzybami. Jeżeli wam zasmakuje, koniecznie wypróbujcie też przepis na proste kaszotto z kurkami. Niebo w gębie gwarantowane!

DANIA JEDNOGARNKOWE Z CAŁEGO ŚWIATA

Szukacie czegoś bardziej egotycznego od swojski gulaszu albo kaszy z grzybami? Dobrze się składa, ponieważ na koniec zachowaliśmy dla was kilka przepisów na dania jednogarnkowe z różnych zakątków świata. Najpierw na kulinarny warsztat bierzemy sycylijską caponatę, czyli potrawkę z bakłażana, pomidorów i selera naciowego. Nie wiadomo, skąd się dokładnie wzięła i kiedy pierwszy raz pojawiła się na Sycylii, pewne jest jedno: smakuje tak dobrze, że będziecie chcieli jeść ją codziennie. Jest w sam raz słodka, w sam raz kwaśna, pełna strukturalnych bakłażanów, chrupiącego selera, wytrawnych kaparów i zielonych oliwek. Po prostu uzależniająca.

Ze słonecznej Sycylii wyruszamy na drugą stronę Oceanu Atlantyckiego, żeby spróbować słynnego „meksykańskiego bigosu”. Chili con carne (z mięsem) oraz chili sin carne (w pełni roślinne) gotuje się właściwie w każdym domu w Ameryce Środkowej, w każdym też smakuje odrobinę inaczej. Zawsze jednak bazuje na kukurydzy, fasoli i ostrych papryczkach: chili, piri piri, jalpaneo, habanero. Reszta składników zależy tylko i wyłącznie od naszych upodobań. My szczególnie polecamy wam jesienne chili sin carne z dynią oraz słodko-pikantne chili sin carne z selerem naciowym. Najlepiej serwować je z nachosami, tortillą albo ryżem, z keksem kwaśnej śmietany i świeżymi ziołami.

Dzisiejszą kulinarną podróż po kuchniach świata zamykamy przepisem na roślinne danie jednogarnkowe prosto z Bliskiego Wschodu. Z upodobaniem gotuje się tam różnego rodzaju khoreshe, czyli perskie gulasze, na przykład z bakłażanami, grochem, pomidorami, suszonymi śliwkami, szpinakiem, marchewką, cukinią czy rabarbarem. Naszą ulubioną wersją jest oczywiście gulasz z selerem naciowym w roli głównej – khoresh karafas. Doprawiony miętą pieprzową, orzeźwiającą limonką i słodką kurkumą idealnie sprawdzi się na pożywny, jesienny posiłek.

ROŚLINNE PRZEPISY Z SELEREM NACIOWYM

Więcej przepisów na różne okazje (i różne pory roku) znajdziecie na naszym selerowym Facebooku. W listopadzie skupimy się przede wszystkim na pomysłach na zdrową, ciekawą, zachwycającą w smaku kuchnię roślinną. Zostańcie z nami i zobaczcie, co z tego wyniknie.

Smacznego!

ŹRÓDŁA:

  • Historia weganizmu i wegetarianizmu, Proveg International, https://proveg.com/pl/blog/historia-wegetarianizmu-weganizmu/
  • Dieta roślinna – ile o niej wiemy?, Dietetycy – specjalistyczny portal dla dietetyków, https://dietetycy.org.pl/dieta-roslinna-ile-o-niej-wiemy/
  • Rodzaje wegetarianizmu. Wszystkie odmiany wegetarianizmu, Dietetycy – specjalistyczny portal dla dietetyków, https://dietetycy.org.pl/rodzaje-wegetarianizmu/
  • Dieta roślinna – od czego zacząć, na co zwrócić uwagę przy kompozycji diety?, Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, https://ncez.pzh.gov.pl/abc-zywienia/zasady-zdrowego-zywienia/dieta-roslinna-od-czego-zaczac-na-co-zwrocic-uwage-przy-kompozycji-diety/
  • Nowe stanowisko Academy odf Nutrition and Dietetics w sprawie diet wegetariańskich, Dietetycy – specjalistyczny portal dla dietetyków, https://dietetycy.org.pl/nowe-stanowisko-academy-of-nutrition-and-dietetics-w-sprawie-diet-wegetarianskich/
  • Raport ONZ: dieta roślinna narzędziem w walce z globalnym ociepleniem, Roślinnie Jemy, https://roslinniejemy.org/blog/raport-onz-dieta-roslinna-narzedziem-w-walce-z-globalnym-ociepleniem
  • Spożycie mięsa a ryzyko nowotworów, Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, https://ncez.pzh.gov.pl/choroba-a-dieta/spozycie-miesa-a-ryzyko-nowotworow/
  • Czy mięso czerwone jest zdrowe?, Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, https://ncez.pzh.gov.pl/abc-zywienia/czy-mieso-czerwone-jest-zdrowe/
  • Seler naciowy – dlaczego warto po niego sięgać?, Dietetycy – specjalistyczny portal dla dietetyków, https://dietetycy.org.pl/seler-naciowy-dlaczego-warto-po-niego-siegac/
  • W strączkach siła, Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, https://ncez.pzh.gov.pl/dzieci-i-mlodziez/w-straczkowych-sila/
  • Kasza – królowa polskich stołów, Dietetycy – specjalistyczny portal dla dietetyków, https://dietetycy.org.pl/kasza/
  • Grzyby – tylko smak czy źródło witamin?, Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, https://ncez.pzh.gov.pl/abc-zywienia/grzyby-tylko-smak-czy-zrodlo-witamin/
  • Grzyby, Dietetycy – specjalistyczny portal dla dietetyków, https://dietetycy.org.pl/grzyby/.

Wiosenne przywitanie z brokułem Bimi®

Wiosna jest doskonałym momentem na wprowadzenie do naszej diety nowych elementów - doskonałą propozycją jest zielony znajomy selera naciowego - brokuł Bimi® Powszechnie wiadomo, że brokuł jest jednym z najzdrowszych warzyw, które można dodać do swojej diety. Brokuł...

Co sztuczna inteligencja mówi nam o Selerze Naciowym?

Sztuczna Inteligencja (AI) ma ogromny wpływ na nasze życie, zarówno w dziedzinach prywatnych, jak i zawodowych.  Rozwój nowych technologii.AI jest jednym z głównych motorów napędowych rozwoju nowych technologii, takich jak autonomiczne pojazdy czy robotyka. Dzięki...

Zielony kolega Selera Naciowego – Brokuł Bimi®

Zacznij ten rok od czegoś nietuzinkowego! Spróbuj wyjątkowego dania w którym występuje nasz bliski znajomy i członek warzywnej rodziny - brokuł Bimi® Czym brokuły Bimi® różnią się od tych tradycyjnych? Na pierwszy rzut oka pierwszą z nich jest kształt – podłużny z...

Spring rolls z selerem naciowym z sosem z masła orzechowego

Spring rolls z sosem z masła orzechowego 1 20 minut Czego potrzebujesz? 4 arkusze papieru ryżowego 1/2 marchewki 2 łodygi selera naciowego szczypiorek 1/2 ogórka Garść liści sałaty i szpinaku 1/2 papryki Sos: 2 łyżeczki miodu 4 łyżeczki masła...

Faszerowana papryka z selerem naciowym

Faszerowana papryka 4 1 godzina Czego potrzebujesz? • 4 średnie papryki • 20g masła • 2 łodygi selera naciowego • 1 drobno posiekany por • 2 ząbki czosnku • 3 łyżeczki mielonego kuminu • 1 łyżeczka mielonej kolendry • 1 łyżeczka słodkiej...

Dip z selera naciowego

Dip z selera naciowego 2 15 minut Będziesz potrzebował: 2 porcje 3 łodygi selera naciowego kawałek zielonego ogórka sól, pieprz małe opakowanie jogurtu greckiego Jak przyrządzić: Seler naciowy oraz ogórka oczyszczamy. Kroimy na mniejsze...

Sałatka z selerem naciowym i buraczkami

Sałatka z selerem naciowym i buraczkami 2 25 minut Czego potrzebujesz? 3 łodygi selera naciowego 2 buraczki (nieduże) łosoś wędzony na zimno jajko gotowane kiwi pieprz i sól do smaku sok z cytryny oliwa Jak przyrządzić: Buraczki myjemy,...

Ryba w marynowanych warzywach z selerem naciowym

Ryba w marynowanych warzywach z selerem naciowym 2 10 minut + odstawić na godzinę do zamarynowania   15-20 minut Będziesz potrzebował: 1 kg filetów z ryby 2 cebule czerwone Mix papryki (czerwona, żółta i zielona) 3 łodygi selera naciowego...

Warzywa w ajvarze z selerem i kaszą

Warzywa w ajvarze z selerem i kaszą 1 30 15 Będziesz potrzebował: Oliwa z oliwek 4g Cukinia 112g Papryka czerwona 75g Seler naciowy 90 Ajvar 175 Kasza orkiszowa 50 Jak przyrządzić: Kasze ugotuj wg przepisu na opakowaniu Warzywa wyszoruj, nie...

Fasolada- grecka zupa z selerem naciowym i fasolą

Fasolada- grecka zupa z fasoli i selera 4 30 minut Czego potrzebujesz? Oliwę z oliwek 1 dużą cebula 1/2 łyżeczki soli 1/2 łyżeczki pieprzu 2 ząbki czosnku 4 łodygi selera naciowego 1 łyżeczkę oregano 1 listek laurowy 4 szkl. bulionu 3 puszki...
Dip o smaku sera Cheddar z kawałkami selera naciowego

Serowy dip z selerem naciowym

Dip o smaku sera Cheddar z kawałkami selera naciowego 4 - 6 10 minut brak Będziesz potrzebował: 2 selery naciowe (serca), opłukane 75 g dojrzałego sera cheddar, drobno startego 100 g miękkiego sera 4 łyżki jogurtu greckiego 2 cebulki dymki,...

Lemoniada z selerem naciowym

Lemoniada z selerem naciowym 10 minut Czego potrzebujesz? 2 łodygi selera naciowego 1 jabłko 1 cytryna 1 pomarańcza 1 ogórek  świeża mięta woda mineralna Jak przyrządzić: Wszystkie warzywa i owoce obieramy, wydrążamy pestki z cytryny, jabłka i pomarańczy,...

Klopsiki w kremowym sosie z selera naciowego

Klopsiki w kremowym sosie selerowym 2 45 minut Czego potrzebujesz? 375 g mięsa mielonego 1 łyżka bułki tartej 2 ząbki czosnku ½ cebuli 1 łyżka tartego parmezanu ½ szkl. śmietany kremówki 1 jajko 1 mała szalotka 2 łodygi selera naciowego 1...

Pozostając na stronie, zgadasz się na używanie plików cookies Więcej informacji

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close